Koşullar, prova ettiğin şeyin yarısı
Sınav salonunda bilgiye tek başına ulaşmıyorsun: süre baskısı altında, karışık sıradaki sorular arasında ve geri dönüp bakamadan ulaşıyorsun. Evde bu üçü olmadan çözülen deneme, o üçünü hiç sınamıyor. Bağlama bağlı hafıza kavramı da aynı yeri gösteriyor: hatırlama, öğrenildiği koşullara bağlı çalışıyor. Bu yüzden denemenin değeri sorularda değil, sorulara hangi koşulda girildiğindedir. Bu yüzden denemeyi kolaylaştıran her şey, aslında provanın değerini düşürüyor.
Süre, neredeyse kimsenin prova etmediği değişken
Çoğu aday konuyu prova ediyor, süreyi prova etmiyor. Oysa net kaybının önemli bir kısmı bilgi eksikliğinden değil, bir soruda fazla kalmaktan geliyor. Kronometreyle açılan bir tur bu alışkanlığı görünür kılıyor: hangi soruda kaç dakika harcadığını bilmeden bırakma kararını öğrenemiyorsun. Sınavın resmî süresi ve soru sayısı her yıl güncellenebiliyor, o bilgi için ÖSYM esas alınmalı. Bırakma kararı da bir beceri ve yalnız süre tutulduğunda öğrenilebiliyor.
Karışık sıra, ayrık çalışmadan zor gelir ve daha çok kazandırır
Tek konudan arka arkaya soru çözmek rahat hissettiriyor çünkü hangi yöntemi kullanacağın zaten belli. Sınavda ise konu her soruda değişiyor ve asıl beceri hangi yöntemin gerektiğini seçmek. Karıştırarak çalışma tam bu farkı ölçüyor: karışık set çözerken performans düşük görünüyor ama sonraki sınavda daha yüksek çıkıyor. Rahatsız eden düzen, kazandıran düzen oluyor. Rahat hissettiren düzenin sınavda karşılığı olmaması, en geç fark edilen tuzaklardan biri.
Kaç tane ve ne aralıkla
Her gün deneme çözmek, çözülen denemeyi analiz edecek zaman bırakmıyor ve analizsiz deneme yalnızca yorgunluk üretiyor. Haftada bir ya da iki tam prova, arasında hedefli kısa turlar çoğu takvimde daha çok iş çıkarıyor. Aralıklı çalışmanın ölçümü aynı toplam sürenin yayıldığında üstün geldiğini gösteriyor; denemeler için de geçerli olan mantık bu. Analizsiz çözülen deneme, harcanan üç saatin karşılığını yalnız yorgunluk olarak veriyor.
Yanlış listesi denemenin asıl çıktısı
Deneme bittiğinde elinde iki şey oluyor: bir net sayısı ve neyi kaçırdığının listesi. Herkes birinciye bakıyor, ikinciyi çöpe atıyor. Oysa net yalnızca nerede olduğunu söylüyor, liste ise ne yapacağını. Sınanmanın kalıcılığı bu listenin üstünde çalışmanın neden yeniden okumaktan üstün olduğunu ölçüyor. Yanlışları konu konu ayırmak, ertesi haftanın planını kendiliğinden çıkarıyor. Liste büyüdükçe değeri de artıyor, çünkü tekrarlanan yanlış artık tesadüf sayılmıyor.
Kendi materyalinden tekrarlanabilir oturumlar
Uygulama bir kerede tam bir deneme üretmiyor; bir set en fazla 20 soru. Prova bu setlerden kuruluyor: farklı konulardan birkaç set açıp karışık sırayla ve kronometreyle arka arkaya çözüyorsun. Aynı materyalden yeni set üretmek saniyeler sürdüğü için prova tekrarlanabilir oluyor, yani aynı konuyu ikinci kez ama farklı sorularla sınayabiliyorsun. Kaynak da senin kendi notun oluyor, hazır bir bankanın tahmini değil. Provanın tekrarlanabilir olması, aynı zayıflığı iki hafta arayla iki kez sınamayı mümkün kılıyor.
| Koşul | Prova | Tekrar |
|---|---|---|
| Süre | Kronometre açık | Süre tutulmuyor |
| Sıra | Konular karışık | Tek konudan arka arkaya |
| Cevaplar | Bitene kadar kapalı | Yanında açık |
| Sonrası | Yanlış listesi çıkarılıyor | Nete bakılıp kapatılıyor |
Bu sayfadaki bilgilerin kaynakları
- WeSolve+ App Store · uygulamanın mağaza sayfası
- ÖSYM, resmî site · sınav süresi ve soru sayısının tek geçerli kaynağı
- Karıştırarak çalışma (varied practice) · ansiklopedik arka plan, kavramın tanımı
- Bağlama bağlı hafıza · ansiklopedik arka plan, koşulların hatırlamaya etkisi
- Roediger ve Karpicke 2006, sınanmanın kalıcılığı · Psychol Sci, test etkisi ölçümü
- Cepeda ve arkadaşları 2006, aralıklı çalışma · Psychol Bull, aralık derlemesi
- Dunlosky ve arkadaşları 2013, öğrenme teknikleri · Psychol Sci Public Interest, teknik karşılaştırması
Uygulama tam bir deneme üretiyor mu?
Hayır. Bir set en fazla 20 soru; prova birkaç setin karışık sırayla ve süre tutularak arka arkaya çözülmesiyle kuruluyor.
Haftada kaç deneme çözmeliyim?
Analiz edecek zaman bırakacak kadar az. Haftada bir ya da iki tam prova, arasında hedefli kısa turlar çoğu takvimde daha çok iş çıkarıyor.
Neden karışık sırayla çözmeliyim?
Sınavda konu her soruda değişiyor ve asıl beceri hangi yöntemin gerektiğini seçmek. Karışık set çözerken performans düşük görünür ama sonraki sınavda yükselir.
Denemeden sonra ne yapmalıyım?
Nete bakıp kapatmak denemenin en değerli yarısını atmak oluyor. Yanlışları konu konu ayırmak ertesi haftanın planını kendiliğinden çıkarıyor.
Soru sayısını ben seçebiliyor muyum?
Ücretsiz planda 10 sabit, Premium ve Ultra'da 5 ile 20 arasında sen seçiyorsun.
Sınavın süresi ve soru sayısı buradan mı öğrenilir?
Hayır. Bu bilgiler her yıl güncellenebiliyor ve tek geçerli kaynak ÖSYM'nin kendi duyuruları.
Son güncelleme: 2026-08-22 · Yapay zeka desteğiyle hazırlandı, yayımdan önce elden geçirildi.
